Η πρόληψη και αντιμετώπιση της βίας και της παρενόχλησης στον χώρο εργασίας αποτελεί πλέον βασικό πυλώνα της εργατικής συμμόρφωσης για τις επιχειρήσεις.
Με την Υπουργική Απόφαση 95/2026, η οποία εκδόθηκε κατ’ εφαρμογή του νέου Κώδικα Εργατικού Δικαίου (Π.Δ. 62/2025), θεσπίζεται το νέο επίσημο υπόδειγμα πολιτικής για την πρόληψη και καταπολέμηση της βίας και της παρενόχλησης στην εργασία, καθώς και για τη διαχείριση εσωτερικών καταγγελιών.
Η απόφαση αντικαθιστά το προηγούμενο πλαίσιο του 2021 και παρέχει επικαιροποιημένες οδηγίες προς τις επιχειρήσεις για την ορθή εφαρμογή της σχετικής νομοθεσίας.
Ποιες επιχειρήσεις έχουν υποχρέωση εφαρμογής πολιτικής;
Υποχρέωση υιοθέτησης πολιτικής έχουν όλες οι επιχειρήσεις του ιδιωτικού τομέα που απασχολούν περισσότερους από 20 εργαζόμενους.
Για τον υπολογισμό του ορίου λαμβάνονται υπόψη:
- Εργαζόμενοι με κάθε μορφή σύμβασης εργασίας
- Δανειζόμενοι εργαζόμενοι
- Προσωπικό μέσω Εταιρειών Προσωρινής Απασχόλησης (Ε.Π.Α.)
Οι εργαζόμενοι μέσω Ε.Π.Α. προσμετρώνται τόσο στον άμεσο όσο και στον έμμεσο εργοδότη για τη συμπλήρωση του ορίου των 20 ατόμων.
Ποια πρόσωπα προστατεύονται από την πολιτική;
Η προστασία δεν περιορίζεται αποκλειστικά στους μισθωτούς.
Το πεδίο εφαρμογής καλύπτει:
- Εργαζομένους ανεξαρτήτως σχέσης εργασίας
- Συνεργάτες με σύμβαση έργου ή παροχής υπηρεσιών
- Ασκούμενους και μαθητευόμενους
- Καταρτιζόμενους
- Εθελοντές
- Υποψήφιους εργαζόμενους
- Πρώην εργαζόμενους
- Πρόσωπα που δραστηριοποιούνται στην άτυπη οικονομία
Η νομοθεσία στοχεύει στην ευρεία προστασία κάθε προσώπου που συνδέεται με τον εργασιακό χώρο ή τη διαδικασία απασχόλησης.
Τι πρέπει να περιλαμβάνει υποχρεωτικά η πολιτική;
Σύμφωνα με το νέο υπόδειγμα, η πολιτική πρέπει να περιλαμβάνει κατ’ ελάχιστον:
Εκτίμηση κινδύνων
Αναγνώριση και αξιολόγηση των κινδύνων βίας και παρενόχλησης ανά θέση εργασίας και δραστηριότητα.
Μέτρα πρόληψης και αντιμετώπισης
Καθορισμό συγκεκριμένων μέτρων για την πρόληψη, τον περιορισμό και τη διαχείριση σχετικών περιστατικών.
Διαδικασία εσωτερικών καταγγελιών
Σαφή διαδικασία υποβολής, εξέτασης και διερεύνησης καταγγελιών.
Ορισμό προσώπου αναφοράς
Καθορισμό αρμόδιου προσώπου ή σημείου επαφής για τη λήψη και διαχείριση αναφορών.
Εμπιστευτικότητα και προστασία δεδομένων
Διασφάλιση του απορρήτου και συμμόρφωση με τον GDPR κατά τη διαχείριση καταγγελιών.
Απαγόρευση αντιποίνων
Ρητή προστασία όσων υποβάλλουν καταγγελίες ή συνεργάζονται σε διαδικασίες διερεύνησης.
Προστασία θυμάτων ενδοοικογενειακής βίας
Πρόβλεψη υποστηρικτικών μέτρων για εργαζόμενους που αντιμετωπίζουν περιστατικά ενδοοικογενειακής βίας.
Κυρώσεις και πειθαρχικά μέτρα
Καθορισμό συνεπειών σε περιπτώσεις παραβίασης της πολιτικής.
Πώς θεσπίζεται η πολιτική στην επιχείρηση;
Η διαδικασία διαφοροποιείται ανάλογα με τη δομή και την οργάνωση της επιχείρησης.
Επιχειρήσεις με Κανονισμό Εργασίας
Η πολιτική ενσωματώνεται στον Κανονισμό Εργασίας και συνδέεται με τις πειθαρχικές διαδικασίες της επιχείρησης.
Επιχειρήσεις χωρίς Κανονισμό Εργασίας
Η πολιτική μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο διαβούλευσης μέσω Επιχειρησιακής Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας ή μέσω εκπροσώπων των εργαζομένων.
Υποχρεώσεις δημοσιοποίησης:
Η πολιτική πρέπει να:
- Αναρτάται στον χώρο εργασίας
- Κοινοποιείται στο προσωπικό
- Γνωστοποιείται στους εκπροσώπους εργαζομένων
- Δημοσιεύεται στην ιστοσελίδα της επιχείρησης, εφόσον υπάρχει
Χρειάζεται να τροποποιηθεί η υφιστάμενη πολιτική του 2021;
Η ΥΑ 95/2026 καταργεί την προηγούμενη ΥΑ 82063/2021.
Ωστόσο, η νέα απόφαση προβλέπει ρητά ότι οι πολιτικές που έχουν ήδη υιοθετηθεί σύμφωνα με το προηγούμενο καθεστώς εξακολουθούν να ισχύουν και δεν απαιτούν υποχρεωτικά τροποποίηση.
Παρόλα αυτά, συνιστάται η επανεξέταση του περιεχομένου τους ώστε να διαπιστωθεί αν ανταποκρίνονται πλήρως στις σημερινές οργανωτικές και κανονιστικές ανάγκες της επιχείρησης.
Γιατί είναι σημαντική η σωστή εφαρμογή της πολιτικής;
Η πολιτική για τη βία και παρενόχληση δεν αποτελεί μία τυπική διοικητική υποχρέωση.
Συνδέεται άμεσα με:
- Την εργατική νομοθεσία
- Τη συμμόρφωση με τον GDPR
- Τις πειθαρχικές διαδικασίες
- Την ευθύνη της διοίκησης
- Τους ελέγχους της Επιθεώρησης Εργασίας
- Την αποφυγή προστίμων και δικαστικών διαφορών
Η ελλιπής ή πρόχειρη εφαρμογή μπορεί να δημιουργήσει σημαντικούς νομικούς και λειτουργικούς κινδύνους για την επιχείρηση.
AFS: Ολοκληρωμένη Υποστήριξη Εργασιακής Συμμόρφωσης
Η AFS υποστηρίζει επιχειρήσεις σε θέματα:
- Εργατικής νομοθεσίας
- HR και Payroll
- Κανονιστικής συμμόρφωσης
- Εσωτερικών πολιτικών και διαδικασιών
- Εταιρικής οργάνωσης και διακυβέρνησης
Οι σύμβουλοι της AFS αναλαμβάνουν:
- Τον έλεγχο υποχρέωσης εφαρμογής
- Τη σύνταξη ή επικαιροποίηση της πολιτικής
- Την προσαρμογή της στις ανάγκες της επιχείρησης
- Την ενσωμάτωσή της στις εσωτερικές διαδικασίες
- Τη συνολική νομική και οργανωτική θωράκιση
Σε ένα περιβάλλον αυξημένων ελέγχων και αυστηρότερων απαιτήσεων συμμόρφωσης, η πρόληψη παραμένει η αποτελεσματικότερη μορφή προστασίας για κάθε σύγχρονη επιχείρηση.
Θανάσης Καρμίρης | Payroll Manager at AFS
